DOLAR 32,5008 0.16%
EURO 34,7919 0.18%
ALTIN 2.488,651,09
BITCOIN 2008029-1,23%
İstanbul
°

02:00

İMSAK'A KALAN SÜRE

İç siyasette iktidar-muhalefet dinamikleri nasıl?, Dünyadan Haberler

İç siyasette iktidar-muhalefet dinamikleri nasıl?

ABONE OL
Kasım 9, 2023 23:00
İç siyasette iktidar-muhalefet dinamikleri nasıl?, Dünyadan Haberler
0

BEĞENDİM

ABONE OL

Türkiye’de seçimlere erken yapılmaması durumunda yaklaşık 10 aylık bir süre varken, gerek muhalefet partileri parçaları iktidar yaz aylarını halka bireysel erişebilmek için pahalandırıyor. Siyaset bilim adamlarına göre şu anki seçim atmosferi; halka “yeni bir hikaye” sunmakta zorlanan iktidar partisinin giderek yerde kaybettiği, muhalefetin ise aktifliğini artırdığı bir tablo çiziyor.

Siyasi partiler ve değişiklikler genel atmosfer 2023 yılı Haziran ayı olarak planlanan seçimler için erken bir seçim satı havasına girmiş durumda. Cumhur İttifakı seçimlerinin planlanan zamanda genişleyenlerin çoğunda birkaç sefer çizerken, muhalefet partilerinde iktisadın performansında baskın bir seçim bekleyenler mevcutlar. Bu nedenle muhalefet bir genel hazırlıklarını ona bir seçim olacakmış şekilde sürdürülürken, Ankara kulislerinde bugünlerde ağır temel olasılık ise değerli bir gelişme olmaması durumunda seçimlerin olağandan bir ay kadar önceki 2023 Mayıs ayında yapılabileceği.

Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Lideri Tayyip Erdoğan da vilayet ziyaretlerini ve halkla buluşmalarını sıklaştırırken, parti kurmalarına da alana inerek seçmenle bir ortaya çıkma talimatı veriyor.

DW Türkçe’ye konuşan siyaset bilimci Özgün Emre Koç’a ne kadar Erdoğan ve AKP vilayet ziyaretlerini artırsa da artık “yeni bir hikaye” olmadığı için alanda halkta giderek daha az karşılık buluyor. Koç, şu anda yaz mevsiminde tesiriyle fakirleşmenin daha az tıslandığına, lakın olumsuz tesirin kışın artacağına işaret ederek, iktidarın geçirdiği zorluklar “bizde hala performans yeteneği var” imajının bütünüyle kabul görmediğini söylüyor.

İç siyasette iktidar-muhalefet dinamikleri nasıl?, Dünyadan Haberler
Siyaset bilimci Özgün Emre KoçFotoğraf: Privat

İstanbul Saraçhane Parkı’nda düzenlenen 15 Temmuz anma töreninde artık beklenenden az sayıda insanın katılması tartışma yaratmış, kimi izleri Erdoğan’ın eskisi üzere kalabalıklar toplayamadığını söylerken, başkaları ise eski tarz mitinglerin değil dijital ortamların daha değerli olduğunu belirtmişti.

İstanbul Politik Araştırmalar Enstitüsü Genel Yöneticisi Seren Selvin Korkmaz da misal görüş paylaşıyor ve “kalabalıklardan beslenen popülist bir siyasetçi olarak” Erdoğan’ın en güçlü olduğu yerde dönmek istediğini lakin göründüğü yerde ummadığını bulamadığını belirtiyor. “Sokakta kaybediyor, her zaman şikayet duyuyor ve bu nedenle insanlara erişmeye korkan bir AKP var” diyen Korkmaz, şu bilgileri veriyor:

“Aslında bir yer değiştiriyor gözlemliyoruz. Evvelden CHP’de daha zayıf bir partiydi. Örgüt manasında artık CHP güçlenirken, AKP zorlanırken zorlanıyor. İktidar güçlü olduğu sokağı ve meydanları açıyor.”

Bu ortada Cumhur İttifakı’nın kardeş arkadaşı MHP de seçim için 29 Temmuz’dan itibaren alana girilecek ve 4 Eylül’den itibaren ayrıntılı mitingler düzenleneceğini açıkladı.

İç siyasette iktidar-muhalefet dinamikleri nasıl?, Dünyadan Haberler
İstanbul Politik Araştırmalar Enstitüsü Genel Yöneticisi Seren Selvin KorkmazFotoğraf: privat

Türkiye’de iklim değişikliği mi?

Muhalefet partileri ise bir yandan geniş bir alanda seçim yelpazesini sürdürüyor, diğer yandan altılı masa etrafında da seçim sonrasında kurulacak sistem altyapısını geliştirmeye çalışıyor.

Altılı masanın bir üyesi, masa hakkında bir karmaşa karmaşası yaşadığını ve herkesin “ittifak” bölümünden sokulduğunu gerçeği bulmadıklarını belirterek, “Henüz seçim tarihi açıklanmadı, ittifak yalnızca seçim sathında olur” ayrılıkları yapıyor.

İktidara karşı muhalefetin de artık bir cumhurbaşkanı aday açıklaması için yapılan baskıları hatırlatan isim, “Altılı masa cumhurbaşkanı adayı çıkarmak üzere kurulmadı. Biz bir sistem değişikliği vadediyor ve bunun için çalışıyoruz. Fotoğrafın bütününe bakıyoruz” değerlendirmesinde bulunuyor.

Peki altılı masanın güçlendirilmiş parlamenter sistem süreçleri kolay bir şekilde hayata geçebilecek mi?

Eskiden iktidar kanadında değerli efsanelerde vardı bir isim bu sistem geçişinin düşünüldüğünde daha kolay olduğunu belirtti, şu yorum yapıyor:

“İklim modelinin aslında çok şeyleri değişir. Aslında bu sistem öğelerini seçimlerde seçilebilir olan AKP ve MHP de ister. Zira aslında cumhurbaşkanlığı hükümet sistemi geçildikten sonra AKP ile MHP’nin oyları da düşüşe geçti, ülkenin tüm çöküşü bozuldu. Bir iktidar ‘hata’ oldu. ‘ demesi çok sıkıntı ama iklim değişikliklerise onları da sistemdeki oyunları isteyecek.”

Bu nedenle muhalefetin parlamentoda anayasayı değiştirecek çoğunluğa uymaması durumunda sistem değişiklikleri için AKP ve MHP’den takviye edilebilecek.

Siyaset Bilimci Korkmaz da iktidarın oylarının cumhurbaşkanlığı hükümet sistemiyle düştüğünü belirterek, partiyi oluşturan tabanın kaydığını, partinin toplumla olan bağının koptuğunu ve ortada yalnızca Erdoğan’ın kaldığını belirtiyor.

Aynı isim geçiş sisteminin 6 ay sürmeyeceği öngörüsünde mevcutken, “Türkiye iklimin oyunuyla istikrarı bazı temel güvensiz ve güvenliğin korunmasında korunmasında arayacak. Yoksa istikrar tek bir partinin 20-30 yıl iktidarda olması değildir. İstikrar, ülkenin temel ve şiddetlerinin korunmasında olur” değerlendirmesi yapılıyor.

Altılı masa yola nasıl devam edecek?

Bu ortada altılı masa her ay bir partinin konutunu barındırmakta olan yemekli toplantıların sonuncusunu 21 Ağustos’ta yapacak.

Saadet Partisi’nin ağırlayacak başkanların ayrılmasındaki mevzulardan birisi de altılı masanın aylık buluşmalarının bundan sonra nasıl bir formatla devamı olacak.

Altılı masadan seçim fedakarlığı

Bu görüntüyü görüntülemek için lütfen JavaScript’i etkinleştirin ve HTML5 videosunu destekleyen bir web tarayıcısına geçmeyi düşünün

Masayı oluşturan partilerde buna ait şu anda alınan net bir ortak karar yok. DW Türkçe’nin konuştuğu kurumsal formatın tahminen değişebileceğini ya da bireysel kalabileceğini ancak toplantıların bir formda devam edeceğini belirtiyor.

Altı muhalefet partisinin günlerde masanın ruhunun, neyi temsil ettiğinin, güçlü parlamento sistemi ve sürgünlerin olduğu kadar kurulların partilerinin anlatılması daha düzgün ve somut bir biçimde biçimlendirilebilmesi için ortak bir irtibat lisanı kurulması da konuşuluyor.

Korkmaz, bağlantıda bir külfet olduğunu öteden beri söylüyor, masanın en çok kıymetini sunduğu güçlendirilmiş parlamenter sistem teklifinin de toplumun uygun anlatılamadığını kaydediyor. Korkmaz, “Bundan sonra yapılması gereken yeterli bir irtibat stratejisi ile buluşmalar devam etse dahi daha aktif devam ediyor” diyor.

Koç da altılı masanın aktarımı ile ilgili bir irtibat zahmetinin birleştirildiği paylaşıyor. Koç’a göre siyaseti yakından takip eden çevreler dışında yapılanlar toplumca tam olarak anlaşılamıyor ve irtibat sorunu içinden öte altılı masa ile ilgili beklentiler de gerçek yönetilemiyor.

Öte yandan altılı masadan yetkili isimler, cumhurbaşkanı adayının açıklanması için bazı kesitlerden gelen tavsiye ve baskıların bilinmesi, lakın seçim tarihinin açıklanmasından ve seçim sathına tam olarak girilmeden adayın açıklamasının gerçek olacağını belirtiyorlar. Üst düzey bir parti yetkilisi; “Adayla ilgili Erdoğan’ın da ayrılığı ayrılıyor. Lakin bizim kendi oyun planımız var, ona göre hareket ediyor, günlük seçim sathına girmeyince açıklanmaz” değerlendirmesinde bulunuyor.

HDP’deki durum ne?

Altılı masa dış muhalefet partileri de seçim çalışmalarını hızlandırmış durumda.

Hakkında açılan kapatma süreci süreci devam eden HDP oylarının Cumhur İttifakı ve Millet İttifakı’nın cumhurbaşkanlığı seçiminin birinci çeşidinde yüzde 50 +1’i geçememesi durumunda seçim sonucu için kritik ve tamamlanması hesaplanıyor.

3 Temmuz’da kongresini gerçekleştiren ve parti meclisinde değişikliklere giden HDP, Merkez Yürütme Şurası (MYK) üyelerini de belirlemişti. Eski Eşbaşkan Selahattin Demirtaş da son günlerde Edirne cezaevinden yaptığı açıklamalarda “Ben mümkünse PKK’nin Türkiye’ye karşı silahlarını tümden susturmasını, bırakmasını isterim” dedi.

Özgün Emre Koç, Demirtaş’ın oğlunun çıkışlarını HDP’yi Türkiye’de beklenen olası bir değişimin sonucu olarak ortaya çıkan yasal bir aktör olarak yer alması ve normalleşmenin bir modülü olmaya yönelik olarak gittiğini belirtti, bundan sonra iktidarın atılımların HDP’de bir değişiklik yapacağına ise vermediğini kaydediyor. Koç, “kim bize adım atıyorsa onunla otururuz” diyen kanat için de Erdoğan’ın artık yeterli bir seçenek olmadığını şu sözlerle anlatıyor:

“Artık Erdoğan, siyasi bir aktör olarak gelecek belgisiz bir aktör. Yaşlandı, ülkeyi yönetemiyor ve yönetemiyor, kalıcı bir iş yapacak ise meçhul. yardım kadar kalıcı da kurumsallaştırılabilir değil. Erdoğan’ın şahsına odaklanan bir kişinin sistemi var. Hasebiyle uzun vadeli planlar yapabilecek bir aktörün varlığı ortaya çıktı.”

En az 10 karakter gerekli
Gönderdiğiniz yorum moderasyon ekibi tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır.


HIZLI YORUM YAP
300x250r
300x250r